Παρέμβαση με συνομήλικο (Peer- mediated Intervention)
Ένας συνομήλικος, εκπαιδευμένος από τον θεραπευτή, γίνεται πρότυπο και συμπαίκτης, ώστε τα παιδιά να μεταφέρουν τις κοινωνικές τους δεξιότητες από τη θεραπεία στο σχολείο και στην παρέα.
Θεραπευτική προσέγγιση στην οποία τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά εκπαιδεύονται από τον θεραπευτή να λειτουργούν ως πρότυπα και συμπαίκτες (εκπαιδευμένοι συνομήλικοι, peer trainers), ώστε να ενισχύουν τις κοινωνικές πρωτοβουλίες και την αλληλεπίδραση των παιδιών με κοινωνικές δυσκολίες σε συνθήκες πιο κοντά στην πραγματική ζωή.
Τα παιδιά μαθαίνουν πολύ αποτελεσματικά από άλλα παιδιά. Ένας συνομήλικος μιλά τη γλώσσα της ηλικίας, παίζει με τον τρόπο που παίζουν τα παιδιά και αντιδρά με φυσικό τρόπο, γι’ αυτό όσα κατακτώνται μαζί του μεταφέρονται πιο εύκολα στο σχολείο και στην παρέα.
Σε ποιους απευθύνεται;
Σε παιδιά που έχουν μάθει δεξιότητες με τον θεραπευτή αλλά δυσκολεύονται να τις εφαρμόσουν με άλλα παιδιά, σπάνια ξεκινούν τα ίδια μια αλληλεπίδραση, ή χρειάζονται ένα φιλικό, προβλέψιμο πρότυπο για να δοκιμάσουν κάτι νέο.
Στόχοι του προγράμματος:
- κοινωνικές πρωτοβουλίες: να καλέσει τον φίλο του να παίξουν, να του δείξει κάτι, να του κάνει μια ερώτηση
- απαντήσεις όταν ο συνομήλικος του μιλά ή του προτείνει κάτι
- αναμονή σειράς, μοιρασιά και συνεργασία με φυσικό τρόπο
- μικρές ανταλλαγές και σταδιακά μεγαλύτερες συζητήσεις
- γενίκευση των δεξιοτήτων σε αλληλεπιδράσεις με παιδιά εκτός κέντρου
Πώς λειτουργεί;
Πριν από την έναρξη, ο θεραπευτής εκπαιδεύει το παιδί-πρότυπο: πώς να ξεκινά ένα παιχνίδι, πώς να περιμένει απάντηση, πώς να ενθαρρύνει και να επαινεί. Στις συναντήσεις, τα παιδιά παίζουν μαζί πάνω στους στόχους του κάθε παιδιού. Ο θεραπευτής καθοδηγεί και τα δύο και αποσύρεται σταδιακά, ώστε η αλληλεπίδραση να γίνεται όλο και πιο αυθόρμητη.
Η συνεργασία με την οικογένεια
Οι γονείς δημιουργούν ευκαιρίες αλληλεπίδρασης με άλλα παιδιά εκτός κέντρου, στη γειτονιά, σε μια δραστηριότητα ή σε μια επίσκεψη, και αξιοποιούν σε αυτές όσα βλέπουν να λειτουργούν στην ομάδα, με την καθοδήγησή μας.
Πώς γίνεται η ένταξη
1. Αξιολόγηση. Γνωριζόμαστε με την οικογένεια και αξιολογούμε τις κοινωνικές δεξιότητες του παιδιού και το πώς τις χρησιμοποιεί με συνομηλίκους.
2. Ένταξη σε ομάδα. Επιλέγουμε ένα συνομήλικο παιδί με κατάλληλα χαρακτηριστικά και το εκπαιδεύουμε να λειτουργεί ως πρότυπο, με τη συγκατάθεση των γονέων του.
3. Εξατομικευμένοι στόχοι. Μαζί με τους γονείς ορίζουμε 2–3 συγκεκριμένους στόχους, που επαναξιολογούνται σε τακτά διαστήματα.
4. Ένταξη των γονέων. Οι γονείς ενημερώνονται τακτικά για την πρόοδο και λαμβάνουν καθοδήγηση για να δημιουργούν ευκαιρίες αλληλεπίδρασης με άλλα παιδιά εκτός κέντρου.